Rumah terbuka medan dakwah, Penyatuan Ummah - Harakahdaily

Rumah terbuka medan dakwah, Penyatuan Ummah

March 22, 2026

KUALA LUMPUR: Tradisi rumah terbuka yang menjadi amalan masyarakat Malaysia setiap kali musim perayaan dilihat mampu menjadi platform penting dalam memperkukuh hubungan antara kaum dan agama, sekali gus memupuk keharmonian dalam masyarakat majmuk.

Penolong Setiausaha Agung PAS, Khairul Faizi Ahmad Kamil berkata, tradisi tersebut merupakan antara kekuatan sosial unik dalam masyarakat Malaysia kerana ia membuka ruang pertemuan yang meruntuhkan sempadan formal antara kaum, agama dan latar belakang sosial.

Menurutnya, dalam suasana perayaan seperti Aidilfitri, amalan saling berkunjung, berkongsi makanan dan berbual dalam suasana persaudaraan mampu mewujudkan hubungan kemanusiaan yang lebih dekat.

“Apabila masyarakat saling berkunjung dan berkongsi kegembiraan, hubungan yang terjalin bukan sekadar dekat di mata tetapi juga dekat di hati. Hubungan seperti ini kadangkala lebih berkesan daripada dialog rasmi kerana ia berlaku secara semula jadi dan penuh keikhlasan,” katanya.

Beliau turut menegaskan bahawa Islam sendiri menekankan kepentingan menjaga hubungan sesama manusia sebagaimana firman Allah SWT dalam Surah An-Nisa’ ayat 36 yang menyeru umat Islam supaya berbuat baik kepada ibu bapa, kaum kerabat, anak yatim, orang miskin, jiran tetangga serta orang yang memerlukan.

Menurutnya lagi, rumah terbuka juga memberi peluang kepada masyarakat daripada pelbagai lapisan untuk bertemu dan berinteraksi secara lebih dekat, sekali gus mengurangkan jurang sosial yang wujud dalam masyarakat.

“Walaupun diadakan sama ada secara besar atau kecil, rumah terbuka sebenarnya boleh menjadi platform yang sangat berkesan untuk memperkukuh keharmonian masyarakat majmuk jika dihayati dengan semangat persaudaraan dan saling menghormati,” ujarnya.

Dalam konteks Islam, beliau menjelaskan bahawa menerima tetamu bukan sekadar budaya masyarakat, malah ia merupakan sebahagian daripada akhlak yang dianjurkan dalam agama.

Beliau merujuk sabda Nabi Muhammad SAW, “Barangsiapa beriman kepada Allah dan hari akhir, hendaklah ia memuliakan tetamunya.” (Riwayat Bukhari dan Muslim).

Katanya, amalan rumah terbuka di Malaysia boleh dianggap sebagai manifestasi kepada sunnah tersebut kerana ia memberi ruang kepada umat Islam mempraktikkan nilai silaturahim secara langsung.

Tambah beliau, apabila seorang Muslim membuka rumahnya kepada tetamu tanpa mengira latar belakang, ia sebenarnya menjadi satu bentuk dakwah yang lembut dan penuh hikmah.

“Tetamu bukan sahaja merasai layanan yang baik tetapi juga dapat melihat sendiri nilai Islam seperti keramahan, kesederhanaan dan kasih sayang sesama manusia,” jelasnya.

Beliau turut mengakui bahawa terdapat pandangan yang melihat rumah terbuka sekadar acara sosial semata-mata, namun jika dimanfaatkan dengan baik, ia mempunyai potensi jauh lebih besar dalam membina persefahaman antara masyarakat.

Katanya, majlis seperti itu memberi peluang kepada masyarakat berbeza latar belakang untuk duduk semeja, berbual dan saling memahami budaya serta kehidupan masing-masing.

“Dalam masyarakat majmuk seperti Malaysia, interaksi sosial yang positif seperti ini sangat penting untuk membina kepercayaan antara komuniti,” katanya.

Khairul Faizi juga menjelaskan bahawa terdapat beberapa nilai Islam yang boleh diketengahkan melalui amalan rumah terbuka antaranya nilai silaturahim, ihsan, toleransi serta saling menghormati.

Menurut beliau, interaksi yang mesra dan terbuka mampu memperlihatkan bahawa Islam menggalakkan keamanan, persaudaraan serta kehidupan harmoni dalam masyarakat yang pelbagai.

Dalam masa sama, beliau turut mengingatkan bahawa adab dalam Islam perlu dijaga oleh tuan rumah dan tetamu agar majlis rumah terbuka benar-benar mencerminkan akhlak yang baik.

Katanya, tuan rumah perlu melayan tetamu dengan baik, bersikap ramah serta mengelakkan pembaziran dan budaya hiburan melampau yang tidak selari dengan nilai Islam.

Bagi tetamu pula, mereka perlu menjaga adab dengan datang dengan niat silaturahim, menghormati tuan rumah, menjaga tutur kata, berpakaian sopan serta tidak melakukan perkara yang boleh menimbulkan ketidakselesaan.

“Apabila kedua-dua pihak memelihara adab ini, majlis rumah terbuka bukan sahaja meriah tetapi juga mencerminkan akhlak Islam yang sebenar,” katanya.

Mengulas dalam konteks global, beliau berpendapat bahawa budaya rumah terbuka di Malaysia boleh dijadikan contoh model perpaduan sosial kepada masyarakat antarabangsa.

Menurutnya, di banyak negara perbezaan agama dan budaya sering menjadi faktor perpecahan, namun di Malaysia tradisi rumah terbuka membuktikan bahawa perayaan sesuatu kaum boleh dikongsi bersama dalam suasana saling menghormati.

“Jika diperkukuhkan dengan semangat toleransi dan persefahaman, budaya seperti ini boleh menjadi model perpaduan sosial yang baik untuk diteladani oleh masyarakat antarabangsa,” katanya.

Sehubungan itu beliau menyeru masyarakat Malaysia agar tidak melihat rumah terbuka sekadar sebagai acara makan atau pertemuan tahunan semata-mata.

Sebaliknya kata beliau, tradisi tersebut perlu dimanfaatkan sebagai ruang memperkukuh silaturahim, memperkenalkan nilai budaya yang baik serta memupuk rasa saling menghormati antara masyarakat pelbagai kaum dan agama.

Beliau turut mengingatkan bahawa dalam Islam, makanan yang dikongsi serta layanan yang baik kepada tetamu merupakan tanda keberkatan.

Ini berdasarkan sabda Nabi SAW, “Sesungguhnya Allah menurunkan rahmat-Nya kepada rumah yang terbuka untuk tetamu.” (Riwayat Ibn Majah).

“Perpaduan yang kukuh tidak hanya terbina melalui dasar atau slogan semata-mata, tetapi lahir daripada hubungan kemanusiaan melalui pertemuan, perbualan dan saling memahami antara kita semua,” katanya. — HARAKAHDAILY 21@22/3/2026